จังหวัดเชียงรายเร่งสร้างความเชื่อมั่นให้แก่เกษตรกรและผู้ประกอบการค้าข้าว หลังเกิดกระแสข่าวความกังวลเรื่องสารหนูปนเปื้อนในผลผลิตข้าว ส่งผลให้โรงสีและผู้ส่งออกบางรายชะลอการรับซื้อ ล่าสุดรองผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงรายนำหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง พร้อมทีมวิจัยมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา ลงพื้นที่เก็บตัวอย่างข้าวในอำเภอแม่สาย ส่งตรวจวิเคราะห์ทางห้องปฏิบัติการ โดยคาดว่าจะทราบผลเบื้องต้นภายในวันศุกร์ ที่ 20 พฤศจิกายนนี้ เพื่อใช้ข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ยืนยันข้อเท็จจริงและเร่งคลี่คลายผลกระทบต่อเกษตรกรในช่วงฤดูเก็บเกี่ยว

วันนี้ 17 พฤศจิกายน 2569 เวลา 13.00 น. นายนรศักดิ์ สุขสมบูรณ์ รองผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย พร้อมด้วยนายวรายุทธ ค่อมบุญ นายอำเภอแม่สาย นางศุภมิตร เต็งเผ่ พาณิชย์จังหวัดเชียงราย นางสาวศิริลักษณ์ กมล เกษตรจังหวัดเชียงราย พร้อมหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และนายณัฏฐ์ชานนท์ สุริยะไกรกุล ประธานชมรมโรงสีข้าวจังหวัดเชียงราย รวมถึง ผศ.ดร.อังกูร ว่องตระกูล ผู้อำนวยการสำนักงานบริหาร มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา เชียงราย พร้อมคณะนักวิจัย ลงพื้นที่สหกรณ์การเกษตรแม่สาย จำกัด สาขาศรีเมืองชุม อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย เพื่อสุ่มเก็บตัวอย่างข้าวส่งตรวจหาปริมาณสารหนู โดยมีเกษตรกรและสมาชิกสหกรณ์ร่วมสังเกตการณ์
การลงพื้นที่ครั้งนี้เป็นการบูรณาการความร่วมมือระหว่างหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน และสถาบันการศึกษา เพื่อเร่งตรวจสอบข้อเท็จจริงจากกระแสข่าวที่เชื่อมโยงปัญหาสารหนูในแม่น้ำสายกับความปลอดภัยของผลผลิตทางการเกษตร ซึ่งขณะนี้ยังไม่มีเอกสารยืนยันแหล่งที่มาและผลการตรวจสอบที่ชัดเจน อย่างไรก็ตาม กระแสข่าวได้ส่งผลต่อความเชื่อมั่นของตลาด ทำให้โรงสีและผู้ส่งออกบางส่วนชะลอการรับซื้อเพื่อรอผลตรวจสอบ
นายนรศักดิ์ กล่าวว่า จังหวัดให้ความสำคัญกับการตรวจสอบข้อเท็จจริงและการสร้างความเชื่อมั่นแก่ทุกภาคส่วน โดยได้ประสานมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา นำตัวอย่างข้าวในพื้นที่แม่สายเข้าตรวจวิเคราะห์เพิ่มเติม แม้เบื้องต้นประธานชมรมโรงสีข้าวจังหวัดเชียงรายจะแจ้งผลการตรวจตัวอย่างจากห้องปฏิบัติการเอกชนว่าไม่พบสารปนเปื้อน แต่จังหวัดต้องการให้มีข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ที่ชัดเจนและเป็นที่ยอมรับ เพื่อประกอบการตัดสินใจของผู้ประกอบการและผู้บริโภค
หากผลตรวจยืนยันว่าข้าวอยู่ในเกณฑ์มาตรฐานความปลอดภัย จะเป็นข้อมูลสำคัญในการสร้างความมั่นใจให้แก่ตลาด และสนับสนุนให้โรงสีและผู้ส่งออกกลับมารับซื้อผลผลิตจากเกษตรกรได้ตามปกติ
ด้านนายณัฏฐ์ชานนท์ สุริยะไกรกุล ประธานชมรมโรงสีข้าวจังหวัดเชียงราย กล่าวว่า กระแสข่าวบนสื่อสังคมออนไลน์ส่งผลให้ผู้ส่งออกและผู้ค้าข้าวจากภาคกลางเกิดความกังวล จึงมีการชะลอรับซื้อข้าวจากจังหวัดเชียงราย ส่งผลกระทบต่อจุดรับซื้อในหลายพื้นที่ อย่างไรก็ตาม โรงสีในจังหวัดยังมีความพร้อมรับซื้อผลผลิตจากเกษตรกร โดยต้องการให้ภาครัฐเร่งตรวจสอบและมีเอกสารยืนยันคุณภาพข้าวอย่างเป็นทางการ เพื่อสร้างความเชื่อมั่นแก่คู่ค้าและผู้บริโภค ซึ่งหากมีผลตรวจยืนยันความปลอดภัย โรงสีก็พร้อมกลับมาเปิดรับซื้อทันที
ขณะที่ ผศ.ดร.กนกพงษ์ ศรีเที่ยง อาจารย์ประจำมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา เปิดเผยว่า การตรวจวิเคราะห์จะอ้างอิงมาตรฐานโคเด็กซ์ (Codex) ซึ่งกำหนดปริมาณสารหนูในข้าวขาวไม่เกิน 0.2 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม และข้าวกล้องไม่เกิน 0.35 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม โดยเบื้องต้นจะตรวจหาปริมาณสารหนูรวม (Total Arsenic) ก่อน หากผลอยู่ในเกณฑ์มาตรฐานก็ถือว่าผ่านเกณฑ์การตรวจสอบ แต่หากพบปริมาณเกินกำหนด จะต้องตรวจวิเคราะห์แยกชนิดของสารหนูเพิ่มเติม เพื่อประเมินความเสี่ยงอย่างละเอียด
สำหรับประเด็นความกังวลด้านคุณภาพน้ำ รองผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงรายชี้แจงว่า น้ำประปาที่การประปาส่วนภูมิภาคผลิตและจ่ายให้ประชาชนและนักท่องเที่ยวในจังหวัดเชียงราย รวมถึงอำเภอแม่สาย ผ่านกระบวนการผลิตตามมาตรฐาน โดยผลการตรวจที่มีการเผยแพร่ก่อนหน้านี้เป็นการตรวจแหล่งน้ำดิบก่อนเข้าสู่กระบวนการผลิต จึงควรพิจารณาข้อมูลให้ครบถ้วนและแยกแยะระหว่างแหล่งน้ำดิบกับน้ำประปาที่ผ่านการผลิตแล้ว
ทั้งนี้ ทีมวิจัยจะเร่งดำเนินการตรวจวิเคราะห์ตัวอย่างข้าวที่เก็บได้ในวันนี้ โดยคาดว่าจะทราบผลเบื้องต้นภายในวันศุกร์ที่ 20 พฤศจิกายน 2569 ซึ่งจังหวัดเชียงรายจะนำผลตรวจมาใช้ประกอบการชี้แจงข้อเท็จจริงและประสานหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อสร้างความเชื่อมั่นให้แก่เกษตรกร ผู้ประกอบการ และผู้บริโภค พร้อมหาแนวทางสนับสนุนการรับซื้อผลผลิต เพื่อให้ชาวนาสามารถจำหน่ายข้าวในฤดูกาลนี้ได้อย่างต่อเนื่อง
** อังคณา เชียงราย

